تقویت فرهنگ مالیاتی، عاملی موثر در افزایش تمکین مالیاتی
چاپ مطلب

در چند دهه اخیر، همواره دولت‌ها تلاش داشته‌اند که منابع مالی و درآمدی خود را اغلب از منابع پایداری همچون مالیات تأمین نمایند. زیرا فروش نفت و درآمد حاصل از آن به دلیل کارشکنی‌های دولت‌های غربی معمولا کشورهای فروشنده را با مشکلات عدیده‌ای مواجه می‌سازد. از اینرو، امروزه اهمیت مالیات سبب شده است که این مقوله در رأس برنامه‌های اقتصادی دولت‌ها قرارگرفته و در این میان مسئولین نظام مالیاتی نیز کوشیده‌اند با شفاف‌سازی و تبیین مالیات در گرداندن چرخ اقتصادی کشور، راهکارهایی را ارائه نمایند تا موجب افزایش اعتماد عمومی و نیز مشارکت مردم در پرداخت مالیات گردد.
از سوی دیگر، تأکیدات مقام معظم رهبری طی سالیان اخیر بر حوزه اقتصاد با محورهایی همچون جهاد اقتصادی، اقتصاد و فرهنگ، اقتصاد مقاومتی; اقدام و عمل و اقتصاد مقاومتی; تولید و اشتغال گویای این واقعیت است که اقتصاد متکی بر نفت به‌واسطه تحریم و سایر مسائل، آسیب‏پذیر است. همچنین نفت، سرمایه ملی و حق عمومی است و نسل‌های آتی نیز بایستی از منافع آن برخوردار شوند. ضمن اینکه منابع زیرزمینی با استفاده‌های بی‌رویه، روزی به پایان می‌رسند. از همین روست که در جوامع توسعه‌یافته و دارای اقتصاد سالم از منابع پایداری همچون مالیات استفاده می‌کنند که هم به تأمین هزینه‌های دولتی کمک می‌کند و هم با خاصیت ایجاد توازن تولیدی و توزیعی منجر به عدالت اقتصادی و کاهش فاصله طبقاتی می‌گردد.
خوشبختانه طی سال‌های اخیر،گرایش به سمت مالیات در برنامه‌ریزی‌ها و سیاست‌های اقتصادی کشورمان قابل‌توجه بوده است به‌طوری‌که بودجه سنوات اخیر نشان می‌دهد سهم عمده‌ای از درآمدهای دولت از محل درآمدهای مالیاتی تأمین می‏شود. ازاین‌رو، هرچه میزان همراهی و همکاری مردم در پرداخت مالیات بیشتر شود، متناسب با آن، دست دولت برای توسعه آبادانی کشور و ارائه خدمات مطلوب بازتر خواهد شد. از سوی دیگر مشارکت هرچه بیشتر مردم در این زمینه، کمک شایانی جهت دستیابی به اقتصاد مقاومتی و عدم اتکا به منابع نفتی به‌عنوان سرمایه‌های نسل آتی می‌نماید.
در این راستا، نظام مالیاتی همواره کوشیده تا با تبیین مصارف مالیات مردم نسبت به آثار و نتایج پرداخت مالیات در زندگی خود باور و اعتقاد پیدا کنند، هرچند که پذیرش آن پیچیده و دشوار باشد.
اطلاع‌رسانی صحیح و به هنگام از نحوه مصارف حاصل از درآمدهای مالیاتی و همچنین تبیین و تشریح کارکردها و آثار پرداخت مالیات در اقتصاد موجب همکاری و مشارکت بیشتر در پرداخت مالیات می‌گردد. لزوم آشنایی مردم از چگونگی به مصرف رساندن وجوه مالیات در پروژه‌ها و هزینه‌های عمومی ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است. اگر چنین حسی در مردم به وجود آید که گرفتن مالیات به‌وسیله دولت در راستای ساختن فردایی بهتر برای آن‌ها و فرزندانشان است، آن‌وقت تمایل و رغبت مردم برای پرداخت مالیات بیشتر خواهد بود.
آنچه اکنون مهم است همکاری تمام دستگاه‌های ذی‌ربط کشور در این راستاست که منجر به افزایش مشارکت و مساعدت مردم در پرداخت مالیات می‌شود. بدیهی است که پرداخت مالیات وظیفه‌ای است همگانی بر دوش هر یک از افراد جامعه تا دولت بتواند نقش خود را به‌درستی ایفا کند. لذا مادامی‌که پرداخت مالیات به یک باور و تکلیف اقتصادی نهادینه نشده، نمی‌توان انتظار داشت در آینده به‌راحتی این نقش را بپذیرند.
سلامت اقتصادی کشور منوط به ایجاد ساختار درآمدی و مالیاتی سالم با استقرار نظام مالیاتی قوی و هدفمند است; اما ازآنجاکه یکی از شروط اساسی ایجاد نظام مالیاتی مطلوب، مقبولیت آن از سوی مردم و پرداخت داوطلبانه مالیات است، راهی به‌جز تقویت فرهنگ مالیاتی نیست چراکه با ایجاد بسترهای فرهنگی مناسب می‌توان انتظار ترغیب مردم به پرداخت مالیات را داشت. به‌هرحال، باید این موضوع جا بیفتد که مالیات از پایه‌های مهم اقتصاد کشور محسوب می‌شود به‌گونه‌ای که پرداخت آن، موجب پی‌ریزی و اجرای برنامه‌های مدون و دقیق دولت برای پیشبرد امور می‌گردد. دولت به کمک مالیات، توانایی تأمین هزینه‌های گوناگون را به دست آورده و متناسب با حجم مالیات دریافتی، می‌تواند منابع در اختیار خود را بر اساس اولویت‌های موردنظر اختصاص دهد. لذا با ارتقای آگاهی افراد نسبت به‌ضرورت پرداخت مالیات و تبعات جبران‌ناپذیری عدم وصول آن بر اقتصاد کشور، می‌توان حمایت مردم را در پرداخت مالیات افزایش داد. فرهنگ‌سازی مالیاتی و ترغیب مودیان،‌ با شفاف‌سازی مسائل مالیاتی و چگونگی مصرف آن در کشور میسر می‌شود. در حقیقت تغییر نگاه جامعه به مالیات به‌عنوان تأمین‌کننده عمده هزینه‌های عمومی، بدون فرهنگ‌سازی در جامعه امکان‌پذیر نیست.
داشتن قوانین کارآمد و جامع و اصلاح آن در صورت نیاز، در هر حوزه‌ای به اجرای آن و مقبولیت و اعتماد عمومی می‌افزاید. قانون مالیاتی نیز از این قاعده مثتثنی نیست. به‌منظور تسهیل در قوانین مالیاتی، رضایت‌مندی بیشتر مودیان و توسعه اقتصادی، تاکنون چندین بار این قانون اصلاح‌شده که آخرین تغییرات آن مربوط به 31 تیرماه 1394 هست که از ابتدای سال 1395 اجرایی شد. یکی از مهم‌ترین نتایج آن ایجاد فضای رقابتی سالم، شفاف‌سازی مبادلات اقتصادی، ایجاد اشتغال و انگیزه سرمایه‏گذاری، تسهیل در اجرای قوانین مالیاتی،کاهش هزینه‏های تحقق درآمدهای مالیاتی، برقراری معافیت‏های مناسب برای سرمایه‏گذاری به‌ویژه در مناطق کمتر توسعه‌یافته و تسریع در انجام امور مودیان می‌باشد و اقداماتی را که موجب توسعه اقتصادی و تسهیل امور مردم و در حمایت مودیان موثر باشد، انجام می‌دهد.
تقویت جنبه‌های الزام‌آور (جرم انگاری مالیاتی) و افزایش ضمانت‌های اجرایی، حذف شیوه علی الراس و تشکیل سامانه‏های اطلاعات اقتصادی برای تشخیص و تعیین مالیات(عدالت مالیاتی)، ساده‌سازی برخی مقررات و اصلاح فرآیندهای رسیدگی، تفکیک و تغییر زمان ارائه اظهارنامه، اعمال نرخ صفر مالیاتی، تغییرات موثر در مالیات بر ارث، ساماندهی معافیت و اعمال مشوق‌های موثر و جامع، تعدیل نرخ‌های مالیاتی، یکسان‌سازی مالیات بر حقوق و نظایر این‌ها ازجمله نتایج مطلوب اصلاح قانون مالیاتها است.
در پایان یادآور می شود ازآنجاکه ساختار نظام مالیاتی یک کشور همانند فرهنگ ملی آن، پویا و در حال تغییر و تحول است لذا ایجاد ذهنیت مثبت مبتنی بر کارآمدی، اثربخشی و پایداری مالیات در اقتصاد برای کارگزاران و پرداخت‌کنندگان مالیات و به‌طور اعم عموم مردم باید بیش‌ازپیش افزایش‌یافته و این مهم نهادینه شود تا آینده‌ای روشن و اقتصاد بدون اتکا به منابع نفتی و متکی بر درآمد پاک و پایدار مالیاتی میسر گردد.


تاریخ یادداشت: 1396/05/11
کلمات کلیدی: فرهنگ مالیاتی 

پرتالهای سازمان امور مالیاتی کشور

اداره کل امور مالیاتی آذربایجان شرقی
اداره کل امور مالیاتی آذربایجان غربی
اداره کل امور مالیاتی اردبیل
اداره کل امور مالیاتی اصفهان
اداره کل امور مالیاتی البرز
اداره کل امور مالیاتی ایلام
اداره کل امور مالیاتی بوشهر
اداره کل امور مالیاتی چهارمحال و بختیاری
اداره کل امور مالیاتی خراسان جنوبی
اداره کل امور مالیاتی خراسان رضوی
اداره کل امور مالیاتی خراسان شمالی
اداره کل امور مالیاتی خوزستان
اداره کل امور مالیاتی زنجان
اداره کل امور مالیاتی سمنان
اداره کل امور مالیاتی سیستان و بلوچستان
اداره کل امور مالیاتی فارس
اداره کل امور مالیاتی قزوین
اداره کل امور مالیاتی قم
اداره کل امور مالیاتی گلستان
اداره کل امور مالیاتی گیلان
اداره کل امور مالیاتی لرستان
اداره کل امور مالیاتی مازندران
اداره کل امور مالیاتی مرکزی
اداره کل امور مالیاتی هرمزگان
اداره کل امور مالیاتی همدان
اداره کل امور مالیاتی کردستان
اداره کل امور مالیاتی کرمان
اداره کل امور مالیاتی کرمانشاه
اداره کل امور مالیاتی کهکیلویه و بویر احمد
اداره کل امور مالیاتی یزد
امور مالیاتی شهر و استان تهران
ایثارگران
بسیج سازمان امور مالیاتی کشور
حراست
خدمات مودیان
دادستانی انتظامی
دفتر آموزش
دفتر پژوهش
دفتر حقوقی
دفتر هیات تشخیص صلاحیت مشاوران رسمی مالیاتی
روابط عمومی سازمان امور مالیاتی کشور
مرکز فناوری اطلاعات
مزایده ها و مناقصه ها
لیست اول پایین صفحات

سامانه عملیات الکترونیکی مودیان مالیاتی
شناسنامه خدمات سازمان امور مالیاتی کشور
سامانه مالیات بر ارزش افزوده
دفتر آموزش
دفتر خدمات مودیان
لیست دوم پایین صفحات

دفتر حقوقی
هیات تشخیص صلاحیت مشاوران رسمی مالیاتی